Presentatie Pallasvoortgang 7 juni 2022

Gepubliceerd op: 08-06-2022

Opnieuw uitstel oplevering!

Deze avond werd door Pallas/NRG de status gepresenteerd van de voorbereidingen van de bouw van het nieuwe reactorcomplex. Deze avond was vooral bedoeld voor omwonenden.

Er is opvallende informatie naar boven gekomen!

De presentatie bevatte drie onderdelen:

  • Algemeen verhaal van de nieuwe Pallas programmadirecteur
  • Status vergunningen
  • Toelichting Nuclear Health Center

Aanwezig waren ongeveer 25 personen: gemeenteraadsleden Schagen, bewoners, Pallas projectmedewerkers en een vertegenwoordiger van Pettemerduinen en van HZL.

Nieuwe projectdirecteur en status project.

De nieuwe directeur Peter Dijk presenteerde zich. Zijn historie ligt o.a. bij de directie van de Noord-Zuidlijn van de metro in Amsterdam. Hij bleek nog weinig kennis van de details te hebben maar deed wel een paar opvallende uitspraken over de status van het project:

De verwachting is dat de reactor in het begin van de jaren 30, dus niet vóór 2030, gereed is en dat er dan nog een periode van commissioning volgt (= parallel draaien met de oude reactor) voordat de productie van Pallas daadwerkelijk start en medicijnen worden geproduceerd en geleverd. Als we dit proberen te vertalen dan schuiven we weer 2 jaar op en zitten we minstens in het jaar 2032 voordat men echt klaar is met het project!

Er wordt op gerekend dat de minister eind Q2 2022 besluit over de financiering van het project door de overheid.

Status project.

  • Het basisontwerp is afgerond en de start wordt nu gemaakt met het detailontwerp. Er is een contingent Argentijnen gestationeerd in Alkmaar om dit vorm te geven.
  • De oude gebouwen zijn gesloopt, het terrein is vrijgemaakt voor de bouw.

Opvallend:

Pallas wordt nu ook bestemd als onderzoeksfaciliteit, o.a. voor onderzoek naar energietransitie, wat eerder diverse malen ontkend is.

Extra Werkgelegenheid?

Op de gehele campus zijn nu 1.600 mensen werkzaam. Er wordt steeds geclaimd, en nu ook weer diverse malen in de presentatie, dat deze allemaal  werkzaam zijn in de nucleaire sector, maar dat is niet het geval. Bij doorvragen blijkt dit buiten de waarheid te liggen:

  • Er zijn nu ongeveer 400 personen werkzaam in het nucleaire gebeuren.
  • Er zijn ongeveer 200 medewerkers van Curium, maar dit valt buiten het Pallasproject.
  • Het NHC zal aan ongeveer 60 mensen extra werkgelegenheid gaan bieden.

Dus geen 1.600 maar 400 arbeidsplaatsen en slechts 60 extra medewerkers, vooropgesteld dat de nieuwe reactor evenveel personneel nodig zal hebben.

De business case.

Nu de reactor publiek gefinancierd wordt zou je verwachten dat de business case openbaar zal worden. Dat is echter niet het geval zeggen de Pallasmedewerkers. Ligt hier een mogelijkheid voor een WOB-verzoek? Het publiek moet toch kunnen beoordelen waarop een in de rijksbegroting niet opgenomen uitgave van 2 miljard euro in deze moeilijke periode gebaseerd is?

De campus.

De Energy en Health campus lijkt een vroege dood gestorven, er zijn voor zover we weten geen initiatieven buiten Pallas. Dat kon Pallas ook niet aangeven na vragen daartoe.

De campus wordt juist nog wel als argument pro Pallas gebruikt in alle publicaties en zelfs in een tijdens de presentatie getoond filmpje over het NHC.

Vergunningentraject

Toegelicht door de Pallas license manager.

Opvallende zaken.

Er loopt nog een beroep bij de Raad van State tegen het aangepaste bestemmingsplan, hierover komt binnenkort een uitspraak. Naar we begrepen hebben gaat dit over de nieuwe koelleiding die bijv. onder een recreatiepark doorloopt.

Verder zouden alle vergunningen binnen zijn of aangevraagd.

De koelleiding.

Deze krijgt geen visretoursysteem ondanks dat dit wél in het bestemmingsplan is opgenomen. Er wordt rekening mee gehouden in het ontwerp maar op dit moment worden daar geen voorzieningen voor getroffen. Bezwaargrond tegen de huidige vergunningsaanvraag?

Er komt een inlaatgebouw bij het Noord-Hollands Kanaal met twee wijde inlaten om het water rustig in te laten stromen. Er moet immers maximaal 3.500 m3 per uur door de leiding kunnen worden gepompt.

Detail: als het water warm is moet er extra worden gekoeld. Dat zal zich voordoen in een droge periode, want dan is het water warm. Dus juist als water schaars is wordt er extra gepompt. Op een vraag over de dan benodigde extra doorvoercapaciteit kon geen goed antwoord worden gegeven.

Op de opmerking van een van de bewoners dat je makkelijk beton in de leiding kon storten en dan de boel blokkeren werd gezegd dat er goede monitoring van het inlaatgebouw zal worden geregeld.

De leiding wordt 35 meter diep onder het maaiveld geboord en heeft een diameter van 1 meter.

De tijdelijke toegangsweg.

Hiervoor is ondanks een bezwaarschrift van Pettemerduinen, HZL en Duinbehoud een vergunning voor afgegeven door de gemeente. De weg is iets naar links verschoven omdat hij oorspronkelijk boven de oude koelleiding was gepositioneerd. Voor de toegang wordt de oude Zijperzeedijk doorgegraven, een aardkundig monument

Het vrijmaken en voorbereiden van de locatie.

Dit wordt een gigantische operatie met veel grondverplaatsing. Ook wordt er materieel bovenop de oude Zijper Zeedijk gezet. De dijk wordt doorgegraven voor de toegangsweg.

Stikstofdepositie.

Er is vrij geruisloos een natuurvergunning verstrekt door de provincie. Stelling van Pallas is dat er daarop geen beroep meer mogelijk is en dat stikstof definitief geen hinderpaal meer kan zijn voor de bouw van Pallas. Aanwezigen bestreden dit met een verwijzing naar tekst van de MER-commissie en uitspraken in de gemeenteraad. In ieder geval, nu het ontwerp gereed is en duidelijk is wat de impact zal zijn van alle voorbereidende maatregelen en van de bouw kan logischerwijs pas echt de stikstofdepositie in detail worden berekend.

Kern Energie Wet-vergunning.

Deze wordt binnen 2 weken na nu aangevraagd. Verrassend. Na afloop is nog gevraagd of hiertoe niet het detailontwerp klaar moet zijn, maar dat blijkt niet het geval.

Toelichting Nuclear Health Center

Door de programmadirecteur voor de bouw van het NHC.

Opvallende informatie, let op!:

  • Het NHC kan nu al gebouwd worden omdat dit ook kan functioneren met aanvoer van bestraalde targets vanuit de oude reactor, in deze zin kan het los van de Pallasreactor worden beschouwd.
  • Vergunning voor de bouw van het NHC is al verstrekt ondanks een eerder bezwaarschrift van Pettemerduinen.
  • De bestaande MO-99 productiefaciliteit blijft gehandhaafd, het NHC is daar niet cruciaal voor, en is hiervoor dus geen vervanging. Betekent dit dat Curium hierin geen rol meer speelt?
  • Het NHC wordt zo ontworpen dat er veel verschillende isotopen geproduceerd kunnen worden, dus niet alleen Lutetium-177. Het betreft vooral therapeutische isotopen.

Discussie of Shine Medical een concurrent is.

Dit wordt door Pallas gedownplayed:

Concurrenten als Shine "moeten het allemaal nog bewijzen". Vergeten wordt dat dit ook voor Pallas geldt gezien het moeizame traject tot nu toe en de nog niet bestaande technologie voor productie van therapeutische isotopen. Shine is een fabriek aan het bouwen in de USA die eind dit jaar al Molybdeen 99 gaat produceren. In Veendam zal een exacte kopie worden neergezet, en dit is het grote voordeel van deze nieuwe technologie: niet afhankelijk van slechts 1 complexe en unieke reactor.

Pallas gaat veel meer isotopen maken is de boodschap. Welke is onduidelijk, vrijwel alle mogelijke therapeutische isotopen zijn nog niet op de markt, met uitzondering van Lutetium-177. Als je het rijtje afloopt dan kun je de relevante isotopen terugbrengen tot minder dan 10. De andere vallen af door allerlei redenen waaronder een te lange vervaltijd en schadelijkheid voor weefsels. Van dit kleine rijtje zijn de begrote aantallen behandelingen laag en/of de vervaltijden zodanig hoog dat ze niet of nauwelijks interessant zijn voor productie in de Pallasreactor, je kunt ze van elders betrekken.

Lutetium-177 is de uitzondering, maar Shine gaat deze isotoop ook produceren en levert deze al in de USA, zij het reactor based.

Productiemethode Lutetium 177 op dit moment en in de toekomst.

Er zijn twee methodes en NRG en later Pallas gebruiken de “carrier added”-variant. Hiermee zijn ze niet afhankelijk van oude Russische calutrons wat op zich een geruststelling is, zeker op dit moment.

De carrier-added methode heeft ook flinke nadelen, dus het is de moeite waard om daar later nog eens op in te gaan.

Verdere vragen die werden gesteld.

Opruimen van de oude reactor

Er werd gevraagd naar het opruimen van de oude reactor en of daar geld voor is uitgetrokken. Het antwoord is dat dit de verantwoordelijkheid is van Europa en dat er een algemene pot geld is om dit te financieren. Het is geen onderdeel van het Pallasproject en staat daar los van.

Hoe lang houdt de oude reactor het nog vol?

Andere belangrijke vraag is hoe lang het oude beestje het nog houdt en of het verantwoord is om door te gaan met de oude HFR:

Antwoord is dat er een zgn. CSO-programma is voor extra preventief onderhoud en bewaking. Het grootste zorgenkind is wellicht het metalen reactorvat dat net als het oude in de jaren 80 (!) verwisselde vat langzamerhand desintegreert door de radioactieve straling. Het is belangrijk om hier in de nabije toekomst extra aandacht aan te geven.

Doet men vanuit het Pallasproject nog iets voor de bewoners?

Deze vraag werd gesteld. Het is gebruikelijk bij grote projecten dat er ook een bijdrage is aan de gemeenschap o.a.  omdat de bewoners geconfronteerd worden met overlast. Hier werd ontkennend op geantwoord.

Hoeveel leges ontvangt de gemeente Schagen voor de bouw?

Ondanks de enorme investering is dit beperkt tot € 300.000 volgens de anterieure overeenkomst die blijkbaar met de gemeente wordt gesloten.

Conclusie

Er is belangrijke informatie naar boven gekomen ondanks de wat onderwerpen betreft beperkte bijeenkomst, Met name de opnieuw vertraagde oplevering is opvallend met in gedachten het daaruit voortvloeiende risico dat de oude reactor het niet meer tot de oplevering volhoudt.

De reactor wordt gebouwd voor leveringszekerheid van isotopen maar een belangrijke vraag wordt: vormen de vertraging en onzekerheid rond de Pallasreactor niet juist een groot risico ten aanzien van de leveringszekerheid?